Бош саҳифа / Вилоят ҳақида / Самарқанднинг тарихий қадамжолари

Самарқанднинг тарихий қадамжолари

Салкам 3000 йиллик тарихга эга бўлган ва ҳамиша навқирон Самарқанд мустақиллик йилларида янада обод ва кўркам бўлди. Унинг қайси бир гўшасига назар солманг, улкан яратувчилик ва бунёдкорлик ишларига кўзингиз тушади.

Жумладан, ҳудудда сақланган ва халқимиз томонидан асрлар давомида эъзозланиб келинаётган археологик ёдгорликлар ва меъморий обидаларга ҳам қайтадан жон бахш этилди. Уларнинг барчаси таъмирланиб, баъзилари янгидан бунёд қилинди. Бугун нафақат халқимиз, балки дунё жамоатчилиги келиб кўрса, маънавий озиқланса арзийдиган муқаддас қадамжоларга айлантирилди.

Сўзбоши

Президентимиз Ислом Каримовнинг: «Тарих хотираси халқнинг, жонажон ўлканинг, давлатимиз ҳудудининг холис ва ҳаққоний тарихини тиклаш миллий ўзликни англаш, таъбир жоиз бўлса, миллий ифтихорни тиклаш ва ўстириш жараёнида ғоят муҳим ўрин тутади» (Каримов И.А. Ўзбекистон XXI аср бўсағасида: хавфсизликка таҳдид, барқарорлик шартлари ва тараққиёт кафолатлари. – Т.: «Ўзбекистон», 1997, 140-б.) деган қарашларини дастуриламал қилиб олган халқимиз мамлакатимизда давлат мустақиллиги қўлга киритилган дамлардан эътиборан бой маънавий меросимизни ва қадриятларимизни тиклаш ва ривожлантириш борасида кенг қамровли ишларни амалга ошириб келмоқда.

Самарқанд – Амир Темур давлатининг пойтахти

1370 йили Амир Темур Балх шаҳридаги катта қурултойда Мовароуннаҳр ҳукмдори этиб сайланди. Мў­ғуллар ҳукмронлиги даврида мамлакат пароканда бўлган, давлатчиликка путур етгани боис. Соҳибқирон олдида мамлакатни қайта тиклашдек улкан ва машаққатли вазифалар турарди. 

Регистон ансамбли

Регистон майдони Ер юзининг сайқали деб тан олинган, Амир Темур бирлаштирган йигирма етти давлат пойтахти бўлган машҳур Самарқанднинг ўзига хос ва мос бўлган кўзгусидир. Регистон майдони Баҳодир Ялангтўш даврида шаклланган.

Улуғбек мадрасаси (1417 – 1420)

Регистон майдонидаги меъморий мажмуанинг таркиб топиши Мирзо Улуғбекнинг фармонига биноан мадраса қурилишидан бошланди. Мадраса 1417-1420 йилларда қурилган бўлиб, унинг сатҳи 81х56 м. атрофидаги ҳудуд эди.

Шердор мадрасаси (1619-1636)

Самарқанд шаҳри тарихи ХVII асрнинг биринчи ярмида, аштархонийлар сулоласининг олчин уруғидан чиққан ўзбек зодагонларининг йирик вакили Ялангтуш Баҳодирнинг фаолияти билан чамбарчас боғлиқдир. 

Тиллакори мадрасаси (1646-1660)

Ялангтўш Баҳодир Шердор мадрасасини қурдирганидан ўн йил ўтгандан сўнг, Улуғбек томонидан қурилган Карвонсаройни тиклаш имконияти бўлмаганлиги сабабли, унинг пойдевори устидан янги мадраса – масжид қурдиради. 

Афросиёб шаҳарчаси

Афросиёб Самарқанд шаҳрининг шимолида жойлашган бўлиб, майдони 219 га ни ташкил этади. Ушбу ҳудуд Самарқанднинг қадимий ўрни бўлиб, XIII аср бошида мўғуллар босқинидан сўнг xаробага айланган. Афросиёбнинг ҳозирги вақтда ҳукмдор арки ва шаҳристони сақланган. 

Амир Темур жомеъ масжиди (1399 – 1404)

 XIV-XV асрларда - темурийлар даврида Моворауннаҳрда обод пойтахтга эга бўлган кучли давлат юзага келди. Бу давлатнинг пойтахти бўлган Самарқандда йирик қурилиш ишлари авж олди. Унда Шарқ халқларининг меъморчилик тажрибаси ва халқ анъаналари мужассамлашган эди. 

Амир Темур мақбараси

Амир Темур мақбараси Марказий Осиё меъморчилигининг ноёб асари сифатида эътироф этилган. Мақбара қурилиши буюк Сохибқирон Амир Темур томонидан 1404 йилда бошланиб, Мирзо Улуғбек даврида тугалланган. 

Сароймулкхоним мақбараси

Самарқанднинг кўҳна қисмида, Амир Темур жомеъ масжидининг кунчиқар томонида, бундан олти асрлар илгари барпо қилинган яна бир меъморий обида мавжуд.

Бу обида ичида Амир Темурнинг суюкли хотини Сарой­мулк­хоним – Бибихонимнинг қабри жойлашган.

Шоҳи Зинда мажмуаси

Шоҳи Зинда, яъни «Тирик шоҳ» мақбаралар мажмуаси ўтмиш аждодларимиз тарихи ва тақдирида алоҳида ўрин тутади. У кўҳна Самарқанднинг жанубий қисмида жойлашган бўлиб, муқаддас зиёратгоҳларидандир. 

Мирзо Улуғбек расадхонаси ва музейи

Буюк ўзбек халқининг атоқли фарзанди, жаҳон илм-фани ривожига беқиёс ҳисса қўшган беназир аллома ва давлат арбоби Мирзо Улуғбек номи билан боғлиқ ушбу музей 1964 йилда ташкил этилган.

Ўзбекистон Республикаси Президенти И.А.Каримовнинг ташаббуси билан 2010 йилда музей тубдан янги қурилган бинода қайта ташкил этилди. 

Ғавсули Аъзам зиёратгоҳи

Ғавсули Аъзам Абу Муҳаммад Муйиддин Саййид Абдулқодир Ғилоний Ҳазратлари 1079 йилда Эроннинг Ғилон вилоятида таваллуд топади. У 1166 йилда Боғдодда вафот этган. Абдулқодир Ғилоний валийлик мартабасига эришган зотдир. Маълумки, авлиёлар етти даражада бўлишган. Уларнинг олий даражаси «Қутб ва Ғавс»дир.

Шайх Худойдоди Вали зиёратгоҳи

Шайх Худойдоди Вали - Кармана фарзанди. Унинг шу заминда туғилиб ўсганлиги манбаларда ўз тасдиғини топган. Сўнгги макони Самарқанд вилоятининг Жомбой туманидаги Fазира қишлоғи эсада, ҳаёти ва фаолиятининг камолот даври она тупроғи билан боғлиқ. Шайх Олим Азизоннинг «Ламаҳот мин нафаҳотул қудус», Абу Тоҳирхожанинг «Самария», Муҳаммад Шариф ал-Ҳусайнийнинг «Ҳужжат ул-зокирин», Роқим Самарқандийнинг «Тарихи касира», Мавлоно Саиднинг «Маноқиби Худойдоди Вали» каби йигирма бешдан ортиқроқ нодир манбаларда бу ҳақиқатнинг тасдиғи бор. 

Махдуми Аъзам зиёратгоҳи

Самарқанд заминида азалдан фан ва маьрифат, диний ва дунёвий илм ривожланган. Улуғ алломалар, олиму фузалолар номи етти иқлимга машҳур бўлган. Шу боис ҳам жахоннинг не-не мамлакатларидан илм ва зиё истаб доимий равишда шу диёрга интилишган ва уларнинг аксари Самарқанд тупроғида мангу қўним топганлар. 

 
 
Қидириш
Жами мурожаатлар: 1476 (100%)
Кўриб чиқилган: 1169 (79%)
Кўриб чиқилмоқда: 307 (21%)
 
Вилоят ҳокимлигининг умумий бўлими
 
 
 
mail@samarkand.uz
 
 
Электрон давлат хизматлари

Электрон давлат хизматлари
Очиқ маълумотлар
Онлайн тизимлар




 
 
 

    Сайтга баҳо беринг

Ҳозир онлайн
Руйхатдан утганлар: 2
Мехмонлар: 4
 
Яндекс.Метрика
Белгиланган матнни укиш учун ушбу тугмани босинг